Gjuha e urrejtjes në shoqëri

Gjuha e urrejtjes është një formë e shprehjes së emocioneve negative. Kjo lloj forme e shprehjes së indinjatës së brendshme, ndikon në shoqërinë tonë. Konjakturat e kësaj ndërtese që krijon kjo shprehje e brendshme janë të errëta dhe dëmprurëse në realitetin ku jetojmë. 

Ne jemi njerëz që bashkëjetojmë dhe ndërtojmë një shoqëri dhe bashkëjetesën sociale. Mes nesh lindin keqkuptime dhe forma të ndryshme të urrejtjes, të cilat vetëm mund të dëmtojnë dhe mund të na bëjnë të urrejmë njëri-tjetrin, ç’ka nuk do të ishte e dobishme për asnjë prej nesh. Kjo do të nxiste dëmtimin, urrejtjen, vështirësi në bashkëpunim dhe përçarje ndërmjet target grupeve të ndryshme të shoqërisë. 

Që prej epokës së neolitit kanë ekzistuar shtresat e shoqërisë. ç’ka ka bërë që edhe përgjatë viteve thjesht të vijoj e njëjta ndarje në shoqëri, që nxit urrejtjen dhe shprehjen e formave të ndryshme të diskriminimit duke sjellë si rrjedhojë përçarje ç’ka e cila nuk e ndihmon një shoqëri ku duhet të mbizotëroj ligji dhe dashuria. 

Për të bllokuar format e ndryshme të urrejtjes në shoqëri është  e nevojshme të nxitet dashuria dhe mirëkuptimi. Në ditët e paqes, ne do të kujtohemi si arkitekt të kësaj bardhësie. 

Dhuna verbale dhe gjuha e urrejtjes e kemi hasur dhe nga lajmet, kryesisht nga kronika e zezë. Ku nxitet agresiviteti dhe dhuna verbale. Forma të tilla janë që në titull: “I infektuar me covid-19, vdes 19 vjeçari”, “Do të të vrass!”, “Kjo është politikë e krimit dhe bandës” etj etj etj. Të cilat pa kuptuar nxisin anët më negative të shoqërisë, vetëvetiu pa dashur. Prandaj, duhet bërë një analizë e gjendjes së medias apo të ndividëve dhe figurave publike në vend, pa censuruar, manipuluar apo ndikuar në lirinë e shprehjes por vetëm në ruajtjen e integritetit dhe paqes në mesin e shoqërisë. 

 Liria e shprehjes shpesh shoqërohet me moskuptimin e çfarë një formë e caktuar e shprehjes mund të ngjizi në gjirin e shoqërisë, siç është armiqësia dhe dhuna psikologjike. 

Liria e shprehjes sigurisht, ështe e garantuar dhe e sanksionuar në kushtetutë, ashtu siç është e drejta për t’u mbrojtuar nga nxitja e urrejtjes në shoqëri. 

Autori: Flavia Hasko

“Ky botim u prodhua në kuadër të projektit “Be my Voice: Human Rights in COVID-19 era” i cili mbështetet nga Këshilli i Europës nëpërmjet mbështetjes financiare të European Youth Foundation. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Këshillit të Europës apo European Youth Foundation ”

Epoka e Covid-19

Epoka e Covid-19 preku të gjithë vendet në botë në intervale kohore të ndryshme, ku pjesa më e madhe e tyre vazhdon ende betejën kundër Covid-19. Kjo ishte pandemia më e madhe globale e shekullit të fundit. 

Shifrat e larta të infektimeve dhe vdekjeve të përditshme, detyronin qeveritë përkatëse të ndërmerrnin masa kufizuese. Pavarësisht formës së qeverisjes, legjislacioni duhej shtrënguar dhe të drejtat e njeriut u cënuan. Vendet me shifra kritike shpallën gjendjen e jashtëzakonshme, ku ndër ta ishte edhe vendi ynë.

Shqipëria nuk nisi në asnjë moment me kufizime graduale, por instikti i mbrojtjes n’a çoi menjëherë në karantinë totale, ku me 24 Mars kabineti qeveritar shpallën gjendjen e jashtëzakonshme në vend, vendim ky i cili hyri në fuqi menjëherë pas botimit në Fletoren Zyrtare.

Kjo pandemi globale preku shumë aspekte të jetës, ato fizike, psikologjike, sociale, ekonomike etj.

Masat kufizuese ndikonin menjëherë në cungimin e të drejtave më të rëndësishme. Duke nisur nga liria, asnjëri prej nesh nuk e gëzonte më atë në formë të pastër. Daljet ishin të limituara dhe të procesuara. Karantina totale përfshinte çdo qytetar të Shqipërisë. U pa dukshëm që të drejtat po shkeleshin dhe rastet ishin të llojllojshme, ku mund dhe nuk mund të reagonim. Mosha e tretë ishte rasti më flagrant i diskriminimit që ecte paralelisht me shkeljen e lirisë. Ata nuk lejoheshin të dilnin për një kohë të gjatë. Arsimi u zhvendos në metodologjinë moderne, atë virtuale. Divergjencat ekonomike krijonin arsim jo të barabartë, ku personat që nuk kishin një smartphone, kompjuter apo laptop dhe akses në internet, shkëputeshin në mënyrë direkte nga e drejta për arsim.

Gjejmë dukshëm nuanca filozofie mes kësaj gjendje pandemie, ku siç kanë thënë filozofë të shquar: & quot; Njeriu është i lirë, por ngado që t’a shohësh, e gjen të lidhur me zingjir. Njëjtë kanë vazhduar masat sot, ti lihesh i lirë nën masa shtrënguese. Humbëm edhe traditat, mes të drejtave. Nuk mund të vizitonim të sëmurët, nuk na u lejua pjesëmarrja në varrime, nuk përshëndeteshim më fizikisht, pra teknikisht distanca sociale na distancoi edhe nga traditat.

U mbështetëm mbi një të drejtë të vetme që po mbetej si e garantuar në një formë aktuale, ajo e informimit, ku media po luante rolin kryesore në përcjelljen e situatës tek qytetarët. Megjithëse konspiracione të ndryshme shpesh herë e kryqëzuan median si jo reale në cfarë po përcillte.

E drejta për shërbim mjekësor po ashtu u zbatua e gjymtuar. Vaksinimi selektiv, herë uniformat, herë administrata e herë mosha e tretë, tregon një formë tjetër diskriminimi. 

Të drejtat u shkelën hapur e në heshtje dhe e ngjyruam çdo shkelje si ‘në gjendje të jashtëzakonshme dhe situatat do jenë të jashtëzakonshme’

Autori: Artiola Koka

“Ky botim u prodhua në kuadër të projektit “Be my Voice: Human Rights in COVID-19 era” i cili mbështetet nga Këshilli i Europës nëpërmjet mbështetjes financiare të European Youth Foundation. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Këshillit të Europës apo European Youth Foundation ”

Përse Duhet të Votoni?

“Votimi është detyra juaj qytetare”. Kjo është një shprehje mjaft e zakonshme,

veçanërisht kur dita e zgjedhjeve afrohet.

Por çfarë do të thotë në të vërtetë?

Rritja e numrit të njerëzve që votojnë në çdo zgjedhje do të thotë përfaqësim më i mirë, më shumë fonde për komunitetet tona dhe një cilësi më e mirë e jetës. Nëse ne punojmë së bashku si një komunitet dhe rrisim pjesëmarrjen e votuesve, atëherë legjislatorët tanë shtetërorë dhe kombëtarë do të dëgjojnë nevojat tona. Arsimi, kujdesi shëndetësor, imigracioni, infrastruktura, ekonomia, etj janë të gjitha të prekura nga vota jonë. Vlera e saj është shumë e madhe, sepse në vetvete ajo përmban një esencë sovraniteti aq të fuqishëm sa e bën të drejtën e votës të ketë një kompleksitet lidhjesh shoqërore.

 Vota juaj mund të mos zgjedhë drejtpërdrejt kryeministrin, por nëse vota juaj i bashkohet shumë të tjerëve në rrethin ose qarkun tuaj të votimit, vota juaj pa dyshim ka rëndësi kur bëhet fjalë për rezultatet zgjedhore. Edhe nëse nuk jeni ende 18 vjeç, përsëri mund të merrni pjesë në proçesin zgjedhor. Ju mund të mos jeni në gjendje të futeni në një kabinë votimi, por ka gjëra që mund të bëni për t’u përfshirë. Një aspekt tepër me peshë është që çdo individ të jetë i informuar për të

drejtën e tij legjitime dhe ta vendosi në funksion të dobishëm, duke shfaqur vullnetin e tij sipas rregullave të përcaktuara nga ligji. Çdo person duhet të ngrej zërin për çdo situatë që i duket problematike gjatë proçesit të zgjedhjeve dhe shikon cënimin e votës së tij apo të të tjerëve.

Lexoni për çështjet politike (lokale dhe kombëtare) dhe kuptoni se ku qëndroni. Dilni dhe bisedoni me njerëzit. Edhe nëse nuk mund të votoni, përsëri mund të shprehni mendime në mediat sociale, në shkollën tuaj ose forume të tjera publike. Nëse mbështesni një kandidat të veçantë, mund të punoni në fushatën e tyre duke bërë njoftime derë më derë ose duke shkruar fletepalosje. Puna juaj mund të ndihmojë që kandidatët të zgjidhen, edhe nëse nuk jeni në gjendje të votoni vetë.

  Duhet të jemi në dijeni dhe ne si persona të një komuniteti, sesa e çmuar  është vota jonë. Sovraniteti kurdoherë ndodhet tek ne, ndaj dhe kjo fuqi duhet mirëmenaxhuar në duart tona në mënyrën më të mirë të mundshme.

Autori: Silva Resuli

“Ky botim u prodhua në kuadër të projektit “Zëri im; Vota ime” me mbështetjen financiare të Bashkimit Evropian. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Bashkimit Evropian.”

  • Projekti financohet nga Bashkimi Evropian përmes Skemës së Nën-Granteve të Komitetit Shqiptar të Helsinkit – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2
  • The project is funded by the European Union through the Sub-Grant Scheme of the Albanian Helsinki Committee – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2

Unë zgjedh; Unë votoj!

Personalisht mendoj se çdo njeri duhet të votojë sepse gjithsecili ka një mendim ose preference. Ne kemi të drejtën e të zgjedhurit të “zyrtarëve të Shqipërisë”dhe njëkohësisht kur votojmë kemi të drejtën e zërit për atë çka ndodh në vend dhe  rreth politikave që na ndikojnë.

Ajo çka kam mësuar si student i shkencave politike është pikërisht kjo ,se qëllimi i demokracisë është që çdo person të ketë një zë për ate çka ndodh në shoqërinë ku bën pjesë , ku proçesi zgjedhor dhe votimi luanjë rolin kryesor.
Zgjedhjet në vetvete mund të mos jenë një kusht i mjaftueshëm për përfaqësim politik , por nuk ka dyshim se ato janë një kusht i domosdoshëm. Në të vërtetë disa mendimtarë kanë shkruar dhe më tej dhe i kanë përshkruar zgjedhjet dhe votimin si vetë shpirtin e demokracise.Përshëmbull, Shumpeter tha se “Demokraci do të thotë vetëm që populli ka mundësinë të pranojë apo refuzojë individët që do t’i qeverisin.”

Në zgjedhjet vendore të 2017-ës  pjesëmarrja e popullsisë në votim ishte 46% dhe ato lokale 2 vite më vonë patën një pjesëmarrje rreth 23%. Kjo pjesëmarrje e ulët bie ndesh me parimin e demokracise ku shumica zgjedh pasi duke parë statistikat shumica nuk ka votuar.Dhe kur shumica nuk voton , mua natyrshëm më lind pyetja se a është me të vërtetë kjo demokraci?

Më shumë se 160 milionë amerikanë kanë votuar në zgjedhjet presidenciale të 2020, pjesëmarrja më e lartë kjo në 120 vite sipas të dhënave paraprake të US Elections Project. Që prej viteve 1900, nuk ishte parë të arrihet më një nivel i pjesëmarrjes në votime që shkon në 66.9%.

Problematika në Shqipëri qëndron më shumë tek moshat e reja 18-24 ku një pjesë e mirë e tyre nuk votojnë. Edhe pse kanë preference të ndryshme në zgjedhje dhe ideologji shumica zgjedhin të mos votojnë dhe shohin emigrimin si zgjidhje duke argumentuar se “Shqipëria nuk bëhet” dhe e urrej këtë fraze.

E urrej sepse ti si votues ke fuqinë për të vendosur për cilësinë e jetës që dëshiron për veten dhe për brezat e ardhshëm. Ke në dorë të ardhmen e vendit dhe une nxisë cilindo dhe të gjithë njerëzit që po lexojnë këtë shkrim të kuptojnë se sa e madhe  dhe e rëndësishme është votimi në demokraci , dhe të përdorin mundësitë e dhëna për të bërë një ndryshim në Shqipëri.

Në qoftë se ju nuk votoni , ju i hiqni vetes mundësinë për të ngritur zërin për të drejtat e juaja. Zgjedhjet vendosen nga njerëz që dalin e votojnë. Proçesi i fushatës u ofron zgjedhësve një gamë të gjerë informacioni rreth partive, kandidatëve të tyre, politikave, arritjet e qeverisë aktuale, sistemin politik e kështu me radhë. Merrni pak  kohë dhe mësoni rreth programeve politike dhe kandidatëve.Në këtë kuptim duke grumbulluar informacionin e nevojshëm arrihet edukimi i votuesve.

Nëse nuk votoni, dikush tjetër do të marrë vendimin për ju. Fuqia juaj është në votën tuaj.

Si përfundim, dua ta mbyll me shprehjen e Barack Obames ish president i SHBA-së i cili thotë : “Nuk ekziston diçka e tillë që një votë nuk vlen , e gjitha është e vlefshme”. Prandaj merrni vendimin për të votuar për veten tuaj dhe ata që janë përreth jush.

Sigurohuni që zëri juaj të dëgjohet – Votoni!

Autori: Indrit Osmani


“Ky botim u prodhua në kuadër të projektit “Zëri im; Vota ime” me mbështetjen financiare të Bashkimit Evropian. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Bashkimit Evropian.”

  • Projekti financohet nga Bashkimi Evropian përmes Skemës së Nën-Granteve të Komitetit Shqiptar të Helsinkit – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2
  • The project is funded by the European Union through the Sub-Grant Scheme of the Albanian Helsinki Committee – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2

VOTA DHE RËNDËSIA E SAJ!

Çdo katër vite qytetarët shqiptarë votojnë për të zgjedhur kryeministrin dhe përfaqësuesit e tyre në parlament, por gjithmonë përballen me pyetjen “Përse duhet të votoj ?” .
Zgjedhjet parlamentare më 25 Prill po afrojnë dhe mendoj se shqiptarët janë në dilema për të votuar apo jo. Ajo që duhet të dinë paraprakisht është rëndësia tepër e madhe që ka vota e tyre dhe përdorimi i të drejtës për të votuar, e cila është një mënyrë për të ushtruar shtetësinë. 

Kjo i lejon qytetarët të mbrojnë liritë e tyre dhe ta bëjnë demokracinë funksionale.
Çdo qytetar përveç të drejtave, ka për detyrë të marrë pjesë në jetën politike në përgjithësi.

Votimi na lejon të ndikojmë në vendimet e ardhshme politike që do të ndikojnë direkt ose indirekt në të ardhmen tonë .
Qytetarë, nuk mund të zgjedhin kandidatët tek të cilët keni besim, apo ata me të cilët ndani të njëjtat mendime, të njëjtat vlera dhe të njëjtin vizion, gjëja e rëndësishme është krahasimi i programeve të palëve të ndryshme në mënyrë që të përcaktohet se cili mbart idetë tona dhe që në të vërtetë ja vlejnë !
Pjesëmarrja në zgjedhje ju lejon të jepni mendimin tuaj ,dhe të bëni zgjedhjen tuaj për të ardhmen tuaj edhe në qoftë se zgjidhni të abstenoni.

Unë Suela me patjetër do të votoj që të shpreh zërin tim për katër vitet e ardhshme ; ndaj më e mira e mundshme është që në datë 25 Prill të votoni që zëri juaj të dëgjohet për të pasur një të ardhme më të mirë .
                                             

                     Më 25 Prill vendosni JU !

Autori: Suela Gega

Disclaimer
“Ky botim u prodhua në kuadër të projektit “Zëri im; Vota ime” me mbështetjen financiare të Bashkimit Evropian. Përmbajtja e tij është përgjegjësi vetëm e autorit dhe nuk pasqyron domosdoshmërisht pikëpamjet e Bashkimit Evropian.”

  • Projekti financohet nga Bashkimi Evropian përmes Skemës së Nën-Granteve të Komitetit Shqiptar të Helsinkit – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2
  • The project is funded by the European Union through the Sub-Grant Scheme of the Albanian Helsinki Committee – SGS EuropeAid / 163516 / DD / ACT / AL-2

We make democracy!

Project on youth participation, inclusion and active citizenship

May 2021 – December 2022

Description of the project

“We Make Democracy!” provides youth and their organizations with relevant tools and trainings to manage diversity, to encourage active citizenship and to enhance inclusion facilitating peer-to-peer exchanges between youth and youth organizations from Switzerland and from Western Balkans (Albania, Bosnia and Herzegovina, Croatia, Kosovo, Montenegro, the Republic of North Macedonia, Serbia and Slovenia). The innovative aspect of the project is twofold. On one hand, an online platform will be set up to support the project visibility, the exchange among participants, the dissemination of results, as well as international partnership. On the other hand, the project creates a strong link to horizontal cooperation between various individuals, youth organizations and contexts. After the success of the one shot seminar in 2019, the project will continue to take advantage of the intercultural competences of organizations, participants and experts from Switzerland and from the Western Balkans. “We Make Democracy!” will start officially in March 2021 and will run until November 2022.

The mentioned project is implemented by i-platform and SAJV (CSAJ) in cooperation with local organizations from seven countries of the Western Balkans.

Conditions to join the project for 2021-2022

·         Young adults from 18-30 who are active in Youth Organization.

·         All participants must know English in order to be able to follow the program.

·         Eligible countries of residence: Albania, Bosnia and Herzegovina, Croatia, Kosovo, Serbia, Montenegro, North Macedonia, Slovenia and Switzerland.

·         Experiences in group leadership in order  to be able to share experiences and to disseminate the gained knowledge.

·         Participants from groups facing specific barriers will be given priority. The most diverse set of participants possible is the declared goal of the organizers to be able to explore manifold facets of inclusion and exclusion.

·         Participants have time capacity and readiness to participate  in the project for the next two years.

·         Participant’s costs incurred for mobility activities are covered by SAJV-CSAJ.

How to be part of the project?

Applications

Submit your application through the online form before May 10th. Selected participants will be informed by May 13th and will receive additional information. The first meeting will take place online, on May 26th and May 27th. For more information, contact your country coordinator below.

Albania – Perspektiva, youth4perspektiva@gmail.com

Bosnia and Herzegovina – Naša Djeca, ena.ndjecaze@yahoo.com   

Croatia – Udruga Impress, info@udruga-impress.hr  

Kosovo – United Youth Task Force – un.ytf2250@gmail.com  

Northern Macedonia – Center for Youth Activism CYA Krik, infokrikcenter@gmail.com  

Serbia – Club for Youth Empowerment 018 (KOM18) , kom018@hotmail.com  

Slovenia – IPM, klemen.balanc@gmail.com  

Switzerland – i-dijaspora, aldin.vrskic@idijaspora.ch   

Switzerland – CSAJ-SAJV, simon.dousse@sajv.ch

Grua…

Nga Enia Hoxha

Kjo fjalë kaq e fuqishme që mbart brenda saj kaq shumë kuptim.

Një fjalë që jo gjithmonë është respektuar, por ndër vite janë perpjekur që me forcë ta përdhosin.

Ta shtypin, ta ulin, ta zhdukin… Përse?

Sepse një grua është një qenie e brishtë, e cënueshme…

Një grua nuk vlen, është thjesht një skllave e shoqerisë boterorë. Një grua vendin e saj e ka pranë kuzhinës, pranë sobës e pranë shtepisë.

Një grua nuk di të punoje, nuk shërben për asgjë. Një grua është thjesht një inkubator për liderat madhështor të së ardhmes, që në fund të ditës do vazhdojnë të përulin figurën e asaj qenie nga e cila u krijuan… Sepse ajo është thjesht një grua…

Por në c’ligj të universit është shkruar se një grua është krijuar për hiçgjë? Cili ishte ai që në kokën e njerëzisë derdhi vrer të pafundëm kundër kësaj mrekullie?

Jo mor jo, një grua s’është skllave e mendësisë tënde! Ajo mund të bëjë gjithçka.

Një grua mund të qajë, mund të qeshë, një grua është e lirë të bëjë ç’të dojë.

Të votojë, të jetojë, të punojë, të shijojë e të pranojë veten e saj për atë çka është!

Një grua është e lirë të thotë JO. Nje grua mund te kete nje familje, nje shtepi e nje karriere ne te njejten kohe e t’i permbushi gjithe detyrat e saj per mrekulli. Nje grua duhet te jete e barabarte me nje mashkull.

Jo sepse ne kete menyre vendoset ekuilibri, por sepse e meriton.

Nje grua mund te mbaje gjithe boten mbi supe.

Ne fund te dites, nje grua mbetet nje grua dhe eshte gjeja me cool me te cilen ti mund te identifikohesh.

Ndjehu krenare qe je nje grua!

Përgjegjësia: Pikëpamjet dhe mendimet e shprehura në këtë artikull janë të autorëve dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht politikën ose pozicionin zyrtar të Qendrës Rinore “Perspektiva”. Supozimet e bëra brenda analizës nuk reflektojnë pozicionin e Qendrës Rinore “Perspektiva”.

Unë jam grua…!

Nga Flavia Hasko

Hesoidi thotë: “Në fillim shtëpia, gruaja dhe një ka për plugun”, gruaja, nëna, motra, vajza, janë shoqëria, janë elementi më thelbësor në një shtet, për formimin dhe progresin e tij, sepse ato edukojnë breza, ato falin jetë, ato janë forcë, inspirim.

E nisa me këtë shprehje të Hesoidit, për të thënë që në fillim është familja si pjesë e përbërë e së tërës, siç është shoqëria, kau që është skllavi i përmbushjes së nevojave të familjes, bashkimi i këtyre familjeve përbën shoqërinë, që bashkëjetojnë për përmbushjen e nevojave të tyre dhe funksionimin e një shteti. Sigurisht, ajo ka një rol thelbësor në shoqëri, por askush nuk mund të vendos për fatin e saj. Ne jemi të vetëdijshëm, që në zona, ku zakonet peshojnë më shumë se ligji, gruaja shitet për borxhet e babait apo sepse vjen një moshë e cila është e përcaktuar që ajo nuk duhet të vazhdoj shkollën por të martohet, të jetoj me dikë që nuk e do dhe në shumë raste me dikë që as nuk e njeh. Ajo privohet nga qëllimet, pikënisjet apo ambiciet që ajo mund të ketë në jetë, duke e lënë të atin të vendos për të.

Nuk dua të ngjaj klishe në këto tematika apo fenomene, por të them të drejtën sado që koha kalon ne i dëgjojmë dhe sot pritshmëritë e baballarëve për të lindur djalë dhe jo vajzë, i dëgjojmë dhe sot problematikat ku një vajzë nëpërkëmbet nga bashkëshorti i saj, që tregon pa nguruar forcën dhe supremacinë e tij ndaj saj dhe ajo për hir të fëmijëve dhe familjes detyrohet të mbaj gojën mbyllur. Grave i’u duhet një forcë e brendshme, kurajo dhe t’ju kujtosh se janë të bukura gjithmonë. Atyre i’u duhet të punojnë 8 orë në ditë dhe të kujdesen edhe për shtëpinë, Herë-herë harrojnë të kujdesen për veten, për më tepër të hasen dhe me fjalë ofenduese nga bashkëshorti i tyre. Jemi lodhur e stërmunduar me lajme  makabre, ku i dashuri vret të dashurën, burri vret gruan, për motive të dobëta, vetëm sepse e refuzoi apo sepse në presion e sipër nuk mundi të mbahej më. Në këto kohë, ku rëndësia e paqes dhe mirëbashkjetesës është me rëndësi për mirëorganizimin dhe mirëqeverisjen, institucionet duhet të jenë në alarm, shoqata të ndryshme të cilat janë krijuar dhe shpeshherë e kanë marrë iniciativën për të ndërgjegjësuar shoqërinë, ta dërrmojnë, dobësojnë dhe ne fund t’a zhdukin këtë gangrenë që po e tkurr progresin e shoqërisë që në rrënjë. Në vendin tim vijmë me zakone të lashta e tradita ,për të cilat krenohemi se I japin identitet kombit.

ARMA ME E FORTE ESHTE ARSIMI! Nëse flas për vendin tim, ku është krijuar një sistem i cili i mëshon notës më shumë sesa vlerave, leximit të librit më shumë sesa edukimit që merr ndaj tij, përsëritjes përmendësh edhe nëse nuk je i vetëdijshëm se çfarë po thua, mësuese të papërkushtuara dhe që përsërisin si papagall pa e kuptuar se po edukojnë breza dhe përgjegjësia e tyre është misioni më I lartë në një shtet. Jam e vetëdijshme se mund të jetë e vështirë t’a luftosh, ama nuk mendoj se është e vështirë të mendosh edhe për rrethinat, të kesh në fokus arsimin si investimi më afatgjatë dhe I rëndësishëm për shoqërinë. Jetesa është edhe në zona rurale, në periferi, jo vetëm e përqendruar në qendra. Mendoj se e mira do të ishte, që brezi që po rritet të mësohen me zakonet tradicionale e tradita, por të arsyeshme, jo me zakone ku gruaja I lan këmbët burrit, me tradita tradicionale, gatimet e vjetra, por jo gruaja të jetë e nënshtruar dhe të ketë si detyrë thelbësore gatimin dhe punët e shtëpisë. Kjo është e papranueshmë. Ndërgjegjësimi rritet nëpër media, në vendosjen ne gjirin e shoqërisë dhe iniciativat duke takuar çdo qytetar dhe qytetare për t’i kujtuar që nuk janë vetëm, të jemi krah tyre për mision. Dhurimi i librave, nisma për t’ju lexuar fëmijëve, nisma për t’u vendosur në familje për t’ju treguar çdo grua që ne jemi krah tyre dhe për t’i kujtuar shoqërisë që jemi më të organizuar se kurrë. T’i kujtojmë fëmijëve të respektojnë prindërit,i’u lejohet që ndonjëherë të bëjnë gabime, por të mos e kenë si qëllim dhe të vetëdijësohen, të mos trajtohen sikur çdo fjalë që e thotë çuni i shtëpisë është ligj, jo! Aty ku ka vend për arsyetim duhet të mos ja ngjizim si zakon urdhrin dhe supremacinë. Të kujdesen për mamin, ajo është bashkëudhëtarja e tij deri në një fazë shumë të rëndësishme të jetës. Të respektoj motrën, t’a trajtoj mirë atë dhe të mos e nëpërkëmbë, të këshillohet dhe të jetë krah për krah me të sa herë fati arratiset dhe mbeten të pashpresë. Të mësojmë se gruaja është hyjnore, dora që përkund djepin, është dora që rrotullon boshtin e njerëzisë, dora që vendos fatin e shoqërisë..

Përgjegjësia: Pikëpamjet dhe mendimet e shprehura në këtë artikull janë të autorëve dhe nuk pasqyrojnë domosdoshmërisht politikën ose pozicionin zyrtar të Qendrës Rinore “Perspektiva”. Supozimet e bëra brenda analizës nuk reflektojnë pozicionin e Qendrës Rinore “Perspektiva”.

Sa rëndësi kanë të drejtat e njëriut në një shoqëri embrionike si kjo e jona?

Nga Flavia Hasko

Ne kemi 30 vite që prezumojmë se e kemi ndërtuar dhe e jetojmë jetën në demokraci. Para ’90, liria e shprehjes, e shtypit, e jetës, prona private, as që mund të mendohej, partia-shtet ishte ajo që qëndronte në krye edhe të mendimeve të tua duke uzurpuar çdo formë lirie. Gjatë asaj periudhe pati shumë të interrnuar politik, ushqimet ishin me tollona dhe të gjithë ishin në varfëri të barabartë. Ato 45 vite, ishin një luftë gjakatare për shqiptarët nga të gjitha vuajtjet që i’u injektuan. Pas ’90, duke se do do të lindte dritë nën moton “E duam Shqipërinë si gjithë Europa!” Marshuan për të drejta dhe liri, për të vendosur ata dhe të zbatohej vullneti i popullit, të respektohej e drejta e jetës dhe e drejta e fjalës.


Por, sa ishim të përgatitur ne, dhe sa jemi aktualisht? Përgjatë viteve, skandalet s’kanë të sosur. Janë vrarë protestues duke luftuar për të zhdukur të korruptuarit nga kryesia e shtetit, e krejt skota e djajve me kollare të përcëllohej nga flakët e drejtësisë, dhe janë marrë vota me dhunë duke mos u respektuar vullneti i popullit. Pushteti është fituar me dhunë dhe është ruajtur me dhunë. E demokracia nuk ka qenë kurrë e jona, kurrë e përsosur.


Duke qenë të dërrmuar përgjatë këtyre dekadave, ne jemi duke ecur ngadalë drejt një shoqërie që vendos vetë për të ardhmen, një shoqërie që i njeh të drejtat e veta dhe lufton dhëmb më dhëmb kur ja përdhosin ato, kjo ecje e ngadaltë po shpresëplotë vjen si rrjedhojë e atyre që na kanë qeverisur pa mëshirë.

Doja që së fundmi, të bëhesha palë me kundërshti ndaj kësaj ngjarjeje të hidhur të dy ditëve më parë duke e cekur pakëz të drejtën themelore të njeriut për të jetuar. E drejta e njeriut për të jetuar është e garantuar me ligj, respektimin e të drejtave dhe lirive të çdokujt që ndodhet brenda juridiksionit të saj. E drejta për lirinë dhe sigurinë e personit, detyrimi i shtetit për t’i siguruar dikujt mbrojtje personale kundrejt një sulmi nga të tjerë.


Ngjarja e një të riu që u vra nga duart e efektivit të policisë, është ngjarja më makabre e kohëve të fundit, kjo sepse shteti ka vrarë një djalë të ri, kjo është simbol që ai ka vrarë një brez të tërë. Një brez që dita ditës largohen tufa tufa, një brez që është i lodhur nga keqtrajtimi, nga pamundësia për punësim e për shkollim, ku objektivat sociale janë të paarritshme dhe të pamundura për t’u realizuar prej tyre.
Një brez, i emigruar nëpër botë.


Nuk jemi të sigurt nga ata që duhet të ruanin rendin, dhe kryesohen nga dikush që udhëton me mjete të shtrenjta ndërkohë që shumica dërrmuese e popullit është i zhytyr në varfëri.
Nuk jemi të sigurt se do të na garantohen të drejta kur gjykatat janë jashtë funksioni dhe për më tepër një çështje zvarritet edhe për vite me rradhe. Drejtësi e vonuar është drejtësi e mohuar.

Një popull duhet t’i njoh të drejtat e tij dhe të mos bëj kompromis me to, të organizohet bashkë për qëllime të larta, dita ditës unë shoh qytetarë që marrin iniciativën për t’u rebeluar kundrejt çdo kauze shoqërore dhe ky është hapi i parë dhe më i rëndësishëm drejt demokracisë së konsoliduar por edhe të një jetese me moslejimin e veprimeve arbitrare nga ana e shtetit. Ky i fundit, duhet të zotohet për të drejtat e qytetarëve, për të drejtën për të jetuar, për të patur një strehë, për të patur një punë, për t’u shkolluar. Gjithëkush brenda juridiksonit të shtetit shqiptar, ka të drejtë për një jetë të paqtë dhe të begatë. Askush nuk duhet të vuaj, në skamje, mjerim, apo të jetoj në kushte pabarazie dhe diskriminuese. Të gjithë jemi njerëz, çfarëdolloj sistemi qoftë, njeriu nuk mund të nëpërkëmbet si qen rrugësh, sepse ka dinjitet, ka vlera dhe është qytetar i një kombi.

Përgjegjësia: Pikëpamjet dhe mendimet e shprehura në këtë artikull janë të autorëve dhe nuk
pasqyrojnë domosdoshmërisht politikën ose pozicionin zyrtar të Qendrës Rinore "Perspektiva".
Supozimet e bëra brenda analizës nuk reflektojnë pozicionin e Qendrës Rinore "Perspektiva".

Be my voice: Human Rights in COVID-19 era

Youth Center ‘’Perspektiva’’ has officially ended the project “Be My Voice: Human Rights in COVID-19 era”. The project was implemented from 05 December 2020 until 30 July 2021.

Due to the COVID-19 pandemic, youth were more than ever the “digital natives” with all communication, studies, and often employment having moved online. The pandemic has sharply emphasized the positive and negative extremes of online communication: while opening the world of opportunities as an escape from the lockdown, it also exposed youth to loads of unverified and often harmful media products. 

The project aims at promoting human rights in the times of COVID-19 by equipping youth workers and young media activists from Albania with knowledge in the areas of media ethics and human rights, and skills in countering fake news and stigmatization. 

During this timeline, it was organized a training course for youth workers and media activists on media ethics, media literacy and non-discrimination. It gathered together 25 participants from Albania and it took place in Durres, from 21 March – 26 March 2021.

Participants of the training course, but not only them, launched the Online youth-led Awareness Campaign “Be My Voice” featuring young change-makers, representatives of civil society, media, local authorities, representatives of youth networks, and bringing attention to diverse elements of human rights, their online aspects and how they were affected by COVID-19. For the campaign ‘’Be My Voice’’ many youngsters, who did not attend the training course, express willingness to be part of the campaign as they saw the topic very important. On the framework of the campaign young people produced 25 products that include one video, one  Vox pop, two articles and twenty-two photo-products.

 In the framework of the awareness campaign, young participants will were provided with an opportunity to put the newly received knowledge in practice and develop Youth-led community actions.  They organized three community actions. The first one was on World Refugee Day, which is an international day organized every year on 20 June by the United Nations. Young participants at Youth Center “Perspektiva”, in cooperation with EU Corner, Municipality of Durres and   #hiskaters community organized a flash mob in the city of Durres.

The second one was on World Youth Skills Day, which is an international day organized every year on 15 July by the United Nations, will pay tribute to the resilience and creativity of youth through crisis. Young participants at Youth Center “Perspektiva”, organized volleyball and football games in the city of Elbasan.

The third community action was on 22nd July which is an Action Day in Support of Victims of Hate Crime. Youth Center “Perspektiva”, young activists and participants organized an action in the city of Durres, in cooperation with EU Corner, Municipality of Durres. This Action Day aimed to mobilize young people to speak up and take action against hate crime, as well as show solidarity and support for the victims of hate crime.

A short documentary of the implementation of the project during all it phases was produced.

The project is supported by Council of Europe through the financial support of European Youth Foundation